AIDS và các mục tiêu phát triển bền vững

Thứ ba 22/09/2020 15:00

Nguyên tắc cốt lõi của 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs) và ứng phó với AIDS là không ai bị bỏ lại phía sau. Đại dịch AIDS không thể chấm dứt nếu nhu cầu của những người sống chung và bị ảnh hưởng bởi HIV cùng các yếu tố quyết định sức khỏe, tính dễ bị tổn thương không được giải quyết.

Những người nhiễm HIV thường sống trong các cộng đồng mong manh, thường xuyên bị phân biệt đối xử, thiệt thòi, bị ảnh hưởng bởi sự bất bình đẳng và bất ổn - do đó mối quan tâm của họ phải được đặt lên hàng đầu trong các nỗ lực phát triển bền vững.

Ảnh minh họa. Nguồn internet

Theo Chương trình phối hợp của Liên Hợp Quốc về HIV/AIDS (UNAIDS), ứng phó với AIDS đã nâng cao quyền được hưởng sức khỏe, bình đẳng giới, quyền con người, việc làm và bảo trợ xã hội. Nó đã giải quyết các chuẩn mực xã hội cố chấp, sự loại trừ xã hội, các rào cản pháp lý làm suy yếu các kết quả phát triển và sức khỏe, đồng thời phương pháp đầu tư của nó đang ngày càng được áp dụng để tăng tốc độ tăng trưởng về sức khỏe và phát triển toàn cầu.

Hệ thống Liên hợp quốc, bao gồm UNAIDS, nỗ lực hướng tới việc đạt được toàn bộ chương trình SDG, trong đó bao gồm 10 SDG đặc biệt liên quan đến ứng phó với AIDS.

Mười SDG để chấm dứt AIDS:

Giảm nghèo

Nghèo đói có thể làm tăng nguy cơ bị lây nhiễm HIV. Tình trạng kinh tế-xã hội không bình đẳng của phụ nữ ảnh hưởng đến khả năng ngăn ngừa hoặc giảm thiểu tác hại của HIV. Các hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi HIV dễ rơi vào tình trạng đói nghèo hơn. Trao quyền kinh tế và bảo trợ xã hội có thể giảm nghèo đói, tính dễ bị tổn thương do HIV, giúp giữ cho những người nhiễm HIV sống khỏe mạnh.

Xóa đói

Đói có thể làm tăng khả năng bị nhiễm HIV do gia tăng hành vi chấp nhận rủi ro và ảnh hưởng tiêu cực đến việc tuân thủ điều trị. Bệnh nặng liên quan đến HIV làm suy giảm tình trạng dinh dưỡng và phá hoại an ninh lương thực hộ gia đình bằng cách giảm năng suất. Hỗ trợ dinh dưỡng cho các hộ gia đình và các hệ thống tích hợp để cung cấp hỗ trợ dinh dưỡng, các dịch vụ HIV có thể ngăn ngừa lây truyền HIV, nâng cao kết quả sức khỏe.

Đảm bảo cuộc sống khỏe mạnh

Hầu hết những người nhiễm HIV đều lây nhiễm qua đường tình dục hoặc lây truyền từ mẹ sang trẻ sơ sinh khi mang thai, sinh nở hoặc cho con bú. Bao phủ sức khỏe cho dân cư nhạy cảm với HIV có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy bình đẳng y tế, đồng thời tích hợp với các dịch vụ dựa trên quyền cho sức khỏe sinh sản và tình dục, các bệnh không lây nhiễm, viêm gan, lao và các bệnh khác có thể cải thiện kết quả sức khỏe rộng rãi hơn. SDG 3 bao gồm lời hứa của các Quốc gia Thành viên là đạt được sự kết thúc của AIDS vào năm 2030 (mục tiêu 3.3). 

Bảo đảm chất lượng giáo dục

Phần lớn thanh thiếu niên và thanh niên trên toàn cầu không có kiến thức chính xác và toàn diện về HIV. Các bệnh liên quan đến HIV cản trở việc đi học và kết quả giáo dục của người học, cũng như kỳ thị và phân biệt đối xử trong môi trường trường học. Giáo viên và nhân viên giáo dục cũng bị ảnh hưởng. Các lĩnh vực giáo dục quốc gia có thể làm cho trường học trở thành nơi an toàn hơn, lành mạnh hơn, hòa nhập hơn cho người học, giáo viên sống chung và bị ảnh hưởng bởi HIV. Họ cũng có thể tạo ra tác động thay đổi trong cuộc sống của những người trẻ tuổi bằng cách cung cấp cho họ giáo dục giới tính toàn diện có chất lượng, giúp họ có kiến thức, kỹ năng cần thiết để đưa ra các quyết định có trách nhiệm, sáng suốt về sức khỏe, để cải thiện lòng tự trọng của họ, thay đổi những điều có hại thái độ, giới và chuẩn mực xã hội.

Đạt được bình đẳng giới

Bất bình đẳng giới, phân biệt đối xử, bạo lực, các hành vi có hại ảnh hưởng tiêu cực đến phụ nữ, trẻ em gái, nam giới, trẻ em trai, đồng thời làm tăng nguy cơ lây nhiễm HIV và tác động của nó. HIV là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ (15–44 tuổi). Phụ nữ nhiễm HIV thường phải đối mặt với bạo lực gia tăng. Kỳ thị, phân biệt đối xử với phụ nữ tiêm chích ma túy cũng như bạo lực, lạm dụng trên cơ sở giới làm tăng nguy cơ nhiễm HIV, lao, viêm gan virus và các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục. Các chương trình HIV có sự tham gia của nam giới có thể làm giảm bạo lực và trao quyền cho phụ nữ, đồng thời việc lồng ghép các dịch vụ dựa trên quyền đối với HIV, sức khỏe sinh sản và tình dục sẽ tăng mức độ tiếp nhận, tác động của dịch vụ.

Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế

Môi trường làm việc an toàn và bảo đảm tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiếp cận các dịch vụ HIV, đặc biệt đối với người lao động làm việc phi chính thức, chẳng hạn như người di cư không có giấy tờ và người bán dâm. Thông qua môi trường làm việc, các dịch vụ dự phòng, điều trị, chăm sóc và hỗ trợ HIV đến được với lao động di động, lao động nhập cư, đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính, chuyển giới, công nhân mỏ và những người lao động dễ bị tổn thương khác. Những người nhiễm HIV có thể gặp tỷ lệ thất nghiệp cao gấp ba lần tỷ lệ thất nghiệp quốc gia. Giải quyết vấn đề HIV trong thế giới việc làm, bảo vệ quyền lao động có thể giúp bảo đảm rằng những người sống chung và bị ảnh hưởng bởi HIV được hưởng việc làm đầy đủ, hiệu quả.

Giảm bất bình đẳng

Bất bình đẳng thu nhập có liên quan đến tỷ lệ nhiễm HIV cao hơn. HIV ảnh hưởng nghiêm trọng nhất đến các cộng đồng dễ bị tổn thương và mất sức mạnh. Kỳ thị và phân biệt đối xử đối với các nhóm dân cư chính là nguyên nhân chính dẫn đến tỷ lệ hiện nhiễm HIV cao trong số họ và có liên quan đến khả năng tiếp cận chăm sóc sức khỏe và nhà ở thấp hơn. Bảo vệ chống lại sự phân biệt đối xử, cùng với các dịch vụ pháp lý, hiểu biết về quyền, tiếp cận công lý và bảo vệ quốc tế, có thể trao quyền cho mọi người để yêu cầu quyền của họ và tăng cường khả năng tiếp cận các dịch vụ HIV.

Làm cho các thành phố an toàn và có khả năng phục hồi

HIV đặc biệt ảnh hưởng đến các thành phố và khu vực đô thị, với 200 thành phố chiếm hơn 1/4 số người nhiễm HIV trên thế giới. Với tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, nhiều thành phố phải đối mặt với dịch HIV ngày càng gia tăng; những người sống trong các khu ổ chuột thường nhiễm HIV với tỷ lệ cao hơn so với phần còn lại của thành phố. Các hoạt động ứng phó với AIDS tại địa phương do thành phố lãnh đạo hỗ trợ chuyển đổi xã hội tích cực bằng cách tăng cường hệ thống y tế và xã hội để tiếp cận những người bị thiệt thòi nhất.

Thúc đẩy xã hội hòa bình và hòa nhập

Sự bài trừ, kỳ thị, phân biệt đối xử và bạo lực làm bùng phát dịch HIV ở người lớn và trẻ em. Ứng phó với AIDS, do những người sống chung và bị ảnh hưởng bởi HIV, đã yêu cầu tiếp cận công lý và đi tiên phong trong các cơ chế giải trình lấy người dân làm trung tâm, cung cấp các bài học để xây dựng. Quản trị có sự tham gia, bao gồm các phản hồi do cộng đồng dẫn dắt, có thể thúc đẩy các chương trình phù hợp hơn, dựa trên quyền và trách nhiệm giải trình mạnh mẽ hơn đối với sức khỏe và phát triển.

Tăng cường phương tiện thực hiện

Hành động tập thể toàn cầu nhằm cải thiện khả năng tiếp cận các mặt hàng phòng, chống HIV có giá cả phải chăng là yếu tố quan trọng để chấm dứt đại dịch AIDS. Phong trào HIV đã dẫn đầu việc vận động cải cách luật sáng chế và hệ thống quản lý, sử dụng đầy đủ các tính linh hoạt của Hiệp định về các khía cạnh liên quan đến thương mại của quyền sở hữu trí tuệ (TRIPS), giám sát các cuộc đàm phán hiệp định thương mại tự do và hành động pháp lý. Nỗ lực bảo đảm các mặt hàng có giá cả phải chăng, bao gồm cả thuốc điều trị thứ hai và thứ ba, có thể mang lại lợi ích cho các chương trình nghị sự về sức khỏe và bình đẳng rộng hơn, bao gồm cả bệnh lao, viêm gan C và các bệnh không lây nhiễm. Quan hệ đối tác là rất quan trọng đối với chương trình SDG và ứng phó với AIDS đã đi đầu trong việc phát triển các đổi mới trong lĩnh vực này, đặc biệt là với xã hội dân sự và cộng đồng.

 

Nhật Thy

Viết bình luận

Hãy sử dụng tiếng Việt có dấu khi viết bài. Bình luận của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng

 (*) 

  (*)

   

Tắt bộ gõ Gõ tự động Telex VNI VIQR 

Số ký tự còn lại:

Protected by FormShield
Refresh